Current Affairs 13 November 2019 (चालू घडामोडी)

Current Affairs 13 November 2019 in Marathi

0
Current Affairs 13 November 2019
Current Affairs 13 November 2019

Current Affairs 13 November 2019 | MahaNews

महाराष्ट्रावर राष्ट्रपती शासन लागू झाले :

महाराष्ट्रात 12 नोव्हेंबर रोजी राष्ट्रपती राजवट लागू करण्यात आली. विधानसभा निवडणुकीनंतर राजकीय पक्षांनी सरकार स्थापनेच्या अक्षमतेमुळे हा नियम लागू करण्यात आला आहे.

हे मध्यवर्ती राजवटीत तिसर्‍या वेळी आले आहे. महाराष्ट्र राज्यपाल भगतसिंग कोश्यारी यांनी राज्यातील सरकार स्थापनेच्या अयशस्वी प्रयत्नांचा हवाला देत राष्ट्रपती राजवट लागू करण्याची शिफारस केली.

पंतप्रधानांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या मंत्रिमंडळाच्या बैठकीत भगतसिंग कोश्यारी यांच्या अहवालावर विचार केला आणि भारतीय घटनेच्या कलम 356 (1) अन्वये घोषणापत्र जारी केले आणि त्याद्वारे राष्ट्रपती राजवट लागू केली.

राष्ट्रपती राजवटीसाठी उल्लेखलेली कारणे :

21 ऑक्टोबर 2019 रोजी महाराष्ट्र राज्य विधानसभा निवडणूक झाली. 24 ऑक्टोबर रोजी निकाल जाहीर झाला.  राज्यात भाजपा 105 क्रमांकासह सर्वात मोठा पक्ष ठरला, त्यानंतर शिवसेना 56, राष्ट्रवादी कॉंग्रेस 54 आणि कॉंग्रेस 44 जागा मिळविल्या. भाजप आणि शिवसेनेने मिळून 161 जागा जिंकल्या.

परंतु मुख्यमंत्रिपदावरील तीव्र सत्ताधर्मामुळे भाजप आणि शिवसेना यांच्यात वाद निर्माण झाला.  यामुळे सरकार स्थापन करण्यास विलंब झाला. आणि कोणत्याही पक्षाचे बहुमत नसल्याने राष्ट्रपती शासन लागू झाले.

भारत आणि रशिया सायबर सुरक्षा व्यवस्था तयार करणार :

भारत आणि रशिया कुदानकुलम अणुऊर्जा केंद्रावर सायबर हल्ल्याच्या पार्श्वभूमीवर सायबरसुरक्षा सहकार्य स्थापणार आहेत. रोसॅटॉम या जागतिक अणुप्रमुख कंपनीने हा प्रकल्प बनविला होता.

सुरक्षा उल्लंघन : यापूर्वी सन 2019 मध्ये, तामिळनाडूमधील कुडनकुलम येथील नेटवर्कच्या एका भागाचा हॅकिंगच्या हल्ल्यात उल्लंघन करण्यात आला होता. अधिकारी यांचा असा विश्वास आहे की त्याची उत्पत्ती परदेशी भूमीवर झाली आहे.  हा प्रकल्प भारतातील सर्वात मोठी नागरी अणु सुविधा आहे. 

हल्ल्यामुळे सुविधेच्या प्रशासकीय नेटवर्कशी तडजोड केली गेली, परंतु वनस्पतीच्या कामकाजाशी संबंधित गंभीर सिस्टमशी तडजोड केली नाही.

न्यूक्लियर पॉवर कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया लिमिटेड (एनपीसीआयएल) च्या भारतीय अधिका्यांनी रशियन अधिकारी यांना हा प्लांट सुरक्षित असल्याची माहिती दिली आणि त्याची सुरक्षा आणखी वाढविण्यासाठी अतिरिक्त पावले उचलली गेली आहेत.  या घटनेनंतर रशियाचे अधिकारी पुढचे कोणतेही आक्रमण थांबवण्यासाठी भारतीय एजन्सीसमवेत काम करत आहेत.

रशिया आणि भारत :

रशिया आणि भारताची एक सशक्त सायबरसुरक्षा भागीदारी आहे. ब्राझिलिया येथे ब्रिक्स शिखर परिषद देखील दहशतवादाच्या आव्हानाशी सामना करण्यावर लक्ष केंद्रित करते आणि अनेक कार्य गट स्थापन करण्याचा संदर्भ देते.  दहशतवादी वित्तपुरवठा आणि आंतरराष्ट्रीय गुन्ह्यांचा सामना करण्याचे आमचे उद्दीष्ट आहे.

कुदानकुलम अणुऊर्जा प्रकल्प:

कमिशन तारीख: 22 ऑक्टोबर 2013

स्थान: कुदानकुलम, तामिळनाडू, भारत

मालकीचे आणि संचालित : न्यूक्लियर पॉवर कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया, केकेएनपीपी हे भारतातील सर्वात मोठे अणुऊर्जा केंद्र आहे.

भारत आंतरराष्ट्रीय व्यापार मेळावा 14 नोव्हेंबरपासून सुरू होणार आहे :

भारत आंतरराष्ट्रीय व्यापार मेळा (आयआयटीएफ) 2019 ची सुरुवात 14 नोव्हेंबर 2019 रोजी नवी दिल्ली येथे होणार आहे. 14 दिवसांचा मेळा आयआयटीएफची 39 वी आवृत्ती आहे.  केंद्रीय सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग मंत्री (एमएसएमई) नितीन गडकरी यांच्या हस्ते या मेळाव्याचे उद्घाटन होईल.

लक्ष्य : बहु-उत्पादन प्रदर्शन मोठ्या कंपन्या, एमएसएमई, बिगर सरकारी संस्था, कारागीर, बचत-गट (बचत गट) यांना समान संधी देण्याचे उद्दीष्ट ठेवते.  संभाव्य ग्राहकांच्या मोठ्या नमुन्यात त्यांची उत्पादने आणि सेवांची जाहिरात करणे हे सुनिश्चित करते.

थीम : आयआयटीएफच्या 39 व्या आवृत्तीची थीम इज ऑफ डूइंग बिझिनेस आहे.  सन 2019 मध्ये जागतिक बँकेच्या इझ ऑफ़ डोइंग बिझिनेस इंडेक्सवर 63 वी रँक मिळवून थीम भारताच्या अद्वितीय कर्तृत्वाने प्रेरित झाली. 2014 मध्ये भारत 142 व्या क्रमांकावर आहे.

सहभागी : या मेळ्यात बहरीन, बांगलादेश, म्यानमार, भूतान, चीन, इजिप्त, ऑस्ट्रेलिया, इंडोनेशिया, हाँगकाँग, इराण, नेपाळ, ब्रिटन, थायलंड, ट्युनिशिया, तुर्की आणि व्हिएतनाम या देशांचे प्रतिनिधी सहभागी होणार आहेत.

गुजरातच्या मुख्यमंत्र्यांनी एमएसएमई घटकांसाठी ऑनलाइन नोंदणी पोर्टल सुरू केले :

गुजरातचे मुख्यमंत्री विजय रुपाणी यांनी ऑनलाईन नोंदणी पोर्टल सुरू केले. नवीन एमएसएमई युनिट बसविणे सुलभ करणे हे पोर्टलचे उद्दीष्ट आहे. प्रक्षेपणचा एक भाग म्हणून, त्याने पोर्टलद्वारे प्रथम ऑनलाइन अर्जास मान्यता दिली आणि एक महिला उद्योजकाला ईमेलद्वारे प्रमाणपत्र दिले.

ऑनलाईन नोंदणी पोर्टल :

1. या पोर्टलद्वारे अर्जांचे प्रमाणपत्र मंजूर केले जाऊ शकते.

2. पोर्टलवर हेतूची ऑनलाइन घोषणा नोंदविल्यानंतर काही मिनिटांत प्रमाणपत्र दिले जाऊ शकते.

3. तत्पूर्वी, 3 ऑक्टोबर 2019 रोजी गुजरात राज्य सरकारने पहिल्या तीन वर्षांच्या एमएसएमई युनिट्सला मंजुरी प्रक्रियेतून कर्जमाफीची घोषणा केली. राज्यात नवीन एमएसएमई युनिट स्थापण्याच्या उद्देशाने पूर्व मंजुरीशिवाय जमीन खरेदी देखील शक्य होईल असेही सरकारने म्हटले आहे.

नॉर्थ ईस्ट फेस्टिव्हलची 7 वी आवृत्ती नवी दिल्ली येथे आयोजित करण्यात आली होती :

नॉर्थ-ईस्ट फेस्टिव्हलच्या 7 व्या आवृत्तीचा 11 नोव्हेंबर 2019 रोजी नवी दिल्लीतील इंदिरा गांधी राष्ट्रीय कला केंद्रात समारोप झाला. दरवर्षी हा उत्सव साजरा केला जातो. 

उत्सवात ईशान्य संस्कृती, फॅशन, खाद्य, संगीत आणि कला यांचे प्रदर्शन केले. ईशान्य महोत्सवाचे उद्घाटन केंद्रीय युवा कार्य व क्रीडा मंत्री किरेन रिजिजू यांच्या हस्ते झाले. कार्यक्रमाचे आयोजन श्यामकुनु महंता यांनी केले होते.

लक्ष्य : या महोत्सवाचे उद्दीष्ट भारतातील ईशान्य लोकांची संस्कृती आणि परंपरा याविषयी जागरूकता दर्शविणे आणि जागृत करणे हे आहे.

उत्तर पूर्व उत्सव :

1. महोत्सवाची सातवी आवृत्ती ईशान्यच्या विविधतेवर केंद्रित आहे.

2. उत्सवात सर्व जमातींची अनेक सुंदर चित्रे दर्शविली गेली. त्यांचे अस्तित्व आणि सार हायलाइट करण्याचे उद्दीष्ट आहे, जे नामशेष होत आहे.

3. या महोत्सवात रंगीबेरंगी सांस्कृतिक नृत्य सादर केले गेले.

नासाला बाह्य जागेवरून प्रचंड प्रमाणात थर्मोन्यूक्लियर स्फोट झाला :

नासाला बाह्य जागेवरून येणारा एक प्रचंड थर्मोन्यूक्लियर स्फोट आढळला. हे पल्सरच्या पृष्ठभागावर मोठ्या प्रमाणात थर्मोन्यूक्लियर फ्लॅशमुळे होते. अंतराळात झालेल्या प्रचंड स्फोटामुळे सूर्याने सुमारे दहा दिवसांत 20 सेकंदात ऊर्जा निर्माण केली.

आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकावरील (आयएसएस) नासाच्या न्युट्रॉन स्टार इंटीरियर कंपोजिशन एक्सप्लोरर (एनआयसीईआर) दुर्बिणीने त्याचा शोध लावला. एनआयसीईआरला सापडले की एक्स-रे फुटणे J1808 नावाच्या ऑब्जेक्टवरून आले आहे. 

हा स्फोट एनआयसीईआरने आतापर्यंत पाहिलेला सर्वात उज्वल प्रकाश आहे.  एन.आय.सी.ई.आर. च्या निरीक्षणावरून असे अनेक प्रसंग उघडकीस आले जे एकाच स्फोटात एकत्र कधी पाहिले नव्हते.

या रेकॉर्डिंग सेटिंगवर आणि मोठ्या प्रमाणावर उद्रेक झाल्यावर एनआयसीईआरने हस्तगत केलेला तपशील खगोलशास्त्रज्ञांना त्यातील थर्मोन्यूक्लियर फ्लेर-अप्स चालविणार्‍या शारीरिक प्रक्रियेचा आणि इतर फुटणार्‍या पल्सरचा अभ्यास करण्यास आणि अभ्यास करण्यास मदत करेल.

J1808 : J1808 सुमारे 11,000 प्रकाश-वर्ष दूर धनु राशीत स्थित आहे.  हे प्रत्येक सेकंदाला 401 फिरवते.  हा बायनरी सिस्टमचा सदस्य आहे. त्याच्यासमवेत एक तपकिरी बटू आहे, एका विशालकाय ग्रहापेक्षा मोठा असून तो तारा असण्याइतका लहान आहे. 

तपकिरी बौना हायड्रोजन वायूचा स्थिर प्रवाह सोडतो जो न्यूट्रॉन ताराकडे जातो.  J1808 एक क्रेशन डिस्क नावाच्या विशाल स्टोरेज स्ट्रक्चरमध्ये जमा होते.

चौदाव्या एशियन चॅम्पियनशिप नेमबाजीत भारताने चौथा क्रमांक पटकाविला :

कतार येथे 14 व्या आशियाई नेमबाजी स्पर्धेतील भारतीय किशोर नेमबाज सौरभ चौधरीने पुरुषांच्या 10 मीटर एअर पिस्तूल प्रकारात रौप्य पदक जिंकले. त्याने रौप्य पदकासाठी 244.5 पॉइंट केल्या. हे उत्तर उत्तर कोरियाच्या किम सॉन्ग गुकने जिंकले.

246.5 च्या विश्वविक्रमासह त्याने सर्वोच्च पुरस्कार जिंकला.  भारताने 26 सुवर्ण, दहा रौप्य आणि 11 कांस्यपदकांसह या स्पर्धेत चौथे क्रमांक जिंकला.  प्रथम क्रमांकावर चीनने, त्यानंतर दक्षिण कोरिया आणि उत्तर कोरियाने.

इतर विजेते: महिलांच्या 10 मीटर एअर पिस्तूल प्रकारात भारताच्या मनु भाकरने सुवर्णपदक जिंकले.  तिने चीनच्या वांग किआनला पराभूत करून या स्थानावर दावा केला.

चौधरी, शर्वण कुमार आणि वर्मा यांच्या संघाने पात्रता गटात चीन (1745) आणि कोरिया (1744) यांना मागे टाकत एकूण 1740 गुणांसह कांस्यपदक जिंकले.

2019 एशियन चॅम्पियनशिप :

यजमान शहर : डोहा, कतार 2019 ची आशियाई नेमबाजी चॅम्पियनशिप ही आशियाई नेमबाजी स्पर्धेची 14 वी आवृत्ती आहे. हा कार्यक्रम 5 ते 13 नोव्हेंबर 2019 रोजी डोहा, कतारच्या लुझेल शूटिंग कॉम्प्लेक्स येथे आयोजित करण्यात आला होता.

बांगलादेशचे नवीन उच्चायुक्त म्हणून मुहम्मद इम्रान यांची नियुक्ती करण्यात आली आहे :

मुत्सद्दी मुहम्मद इमरान यांची बांगलादेशातील नवीन उच्चायुक्त म्हणून नियुक्ती करण्यात आली आहे.  ते सध्याचे दूत सय्यद मुअज्जेम अली यांची जागा घेतील.

मुहम्मद इमरान : मोहम्मद इम्रान हे 1986 च्या बॅचमधील बांगलादेश सिव्हिल सर्व्हिसेस (बीसीएस) परराष्ट्र व्यवहार संवर्ग, ढाका येथील करिअर मुत्सद्दी आहेत. 

इम्रान सध्या बांगलादेशचा संयुक्त अरब अमिरातीमध्ये (युएई) राजदूत म्हणून काम करत आहे.  यापूर्वी त्यांनी उझबेकिस्तानमध्ये बांगलादेशचे राजदूत म्हणून काम पाहिले होते. 

त्यांनी जेद्दा, बॉन, बर्लिन आणि बटाटा येथे बांगलादेश मिशनमध्ये तसेच ओलावा येथील बांगलादेश मिशन आणि कोलकाता येथे बांगलादेश उप-उच्चायोग येथे उपायुक्त म्हणून काम केले आहे.

अफगाण मुत्सद्दीच्या दुसर्‍या तुकडीच्या प्रशिक्षण कार्यक्रमाची सुरुवात भारत, चीनने केली :

अफगाण राजनयिकांच्या दुसर्‍या तुकडीच्या प्रशिक्षण कार्यक्रमाची भारत आणि चीनने संयुक्तपणे सुरुवात केली.  युद्धग्रस्त अफगाणिस्तानाच्या विकासासाठी एकत्र काम करण्याचे दोन्ही देशांचे लक्ष्य आहे.

प्रशिक्षण कार्यक्रम :

1. अफगाणिस्तानातून दहा मुत्सद्दी भारत आणि चीनच्या अभ्यासक्रमात भाग घेतील.

2. प्रशिक्षण कार्यक्रमाचा एक भाग म्हणून, दुसरा बॅच अफगाण राजदूतांच्या 2018 च्या पहिल्या तुकडीशी एलिट फॉरेन सर्व्हिस इन्स्टिट्यूट (एफएसआय) येथे 11-23 नोव्हेंबर दरम्यान नवी दिल्ली येथे भेटेल.  पुढील प्रशिक्षणासाठी चीन येथे जाण्यापूर्वी बॅच भारतात अभ्यास दौरे करणार आहे.

3. केंद्रीय परराष्ट्र मंत्रालयाने (एमईए) म्हटले आहे की एफएसआयमध्ये आतापर्यंत एकूण 179 अफगान राजनयिकांना प्रशिक्षण देण्यात आले होते.

कार्यक्रम उपक्रम : एप्रिल 2018 मध्ये वुहान येथे भारतीय पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांच्यात झालेल्या पहिल्या अनौपचारिक शिखर परिषदेदरम्यान भारत आणि चीनने अफगाणिस्तानासाठीच्या कार्यक्रमांवर एकत्र काम करण्याचा निर्णय घेतला.

परराष्ट्र सेवा संस्था: स्थापना : 1986 रोजी, स्थापना केली : भारत सरकार

परदेशी सेवा संस्था (एफएसआय) भारतीय परराष्ट्र सेवा (आयएफएस) अधिकारयांना प्रशिक्षण देते. परराष्ट्र मंत्रालयांतर्गत एफएसआय कार्य करते.  परराष्ट्र सेवा संस्थेचे डीन जे एस. मुकुल हे या संस्थेचे प्रमुख आहेत. 

संस्था भारतीय मुत्सद्दी लोकांना एक वर्षाचा प्रशिक्षण कार्यक्रम देते.  एफएसआय इतर देशांच्या मुत्सद्दी पदांसाठी अभ्यासक्रम घेतो.  हा विशेष अभ्यासक्रम प्रोफेशनल कोर्स फॉर फॉरेन डिप्लोमॅट्स (पीसीएफडी) म्हणून ओळखला जातो.

दररोज चालू घडामोडी वाचण्यासाठी MahaNews संकेतस्थळाला भेट देत राहा.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here