Current Affairs 19 November 2019 (चालू घडामोडी)

Current Affairs 19 November 2019 in Marathi

0
Current Affairs 19 November 2019
Current Affairs 19 November 2019

Current Affairs 19 November 2019 | MahaNews

राजस्थानात भारतीय सैन्याने सिंधू सुदर्शनचा अभ्यास केला :

भारतीय सैन्याच्या सुदर्शन चक्र वाहिनीने 16 नोव्हेंबर रोजी राजस्थानच्या बाडमेरमध्ये सिंधू सुदर्शन अभ्यास केला. हा व्यायाम 5 डिसेंबर 2019 पर्यंत सुरू राहील.

लक्ष्य : सिंधू सुदर्शनने एकात्मिक हवाई-भूमीच्या लढाईचा भाग म्हणून सुदर्शन चक्र कॉर्पोरेशनने मोठ्या प्रमाणात आक्षेपार्ह युक्ती करण्याची क्षमता दर्शविली.

व्यायाम : 1. रणांगण पारदर्शकता प्राप्त करण्यासाठी व्यायाम आणि असंख्य इतर शक्ती गुणकांसह प्रसंगनिष्ठ जागरूकता आयोजित केल्या जातात.

2. इलेक्ट्रो-ऑप्टिकल शेंगा, हेल्मेट-आरोहित दृष्टी आणि नाईट व्हिजन गॉगलसह सुसज्ज असे नवीन नव्याने समाविष्ट केलेले सशस्त्र हेलिकॉप्टर रुद्र यांत्रिकी स्वरूपाच्या युनिटमध्ये एकत्रित केले जात आहे.

3. एकाधिक शक्ती मल्टिप्लायर्सचा वापर करून नेटवर्क-सक्षम वातावरणात मशीनीकृत लढाई गटांनी केलेल्या अभ्यासामुळे दक्षिण नाट्यगृहामध्ये भारतीय सैन्याने आपल्या विरोधकांबद्दल घेतलेल्या प्रचंड विषमताची पुष्टी केली आहे.

पाकिस्तानने शाहीन आय क्षेपणास्त्र यशस्वीरीत्या चाचणी केली :

18 नोव्हेंबर 2019 रोजी पाकिस्तानने शाहीन -1 या क्षेपणास्त्राची यशस्वी चाचणी केली. हे अणू-सक्षम पृष्ठभाग ते पृष्ठभाग बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र आहे. हे क्षेपणास्त्र 650 किलोमीटरपर्यंत लक्ष्य ठेवू शकते.

त्यात अनेक भारतीय शहरे आपल्या श्रेणीत आणण्याची क्षमता आहे. नवी दिल्ली जम्मू-काश्मीरच्या विशेष दर्जाला मागे घेतल्याबद्दल भारत-पाक तणावाच्या दरम्यान या क्षेपणास्त्राची चाचणी गोळीबार झाली आहे.

लक्ष्य : पाकिस्तान-आर्मी स्ट्रॅटेजिक फोर्स कमांड (एएसएफसी) च्या परिचालन तत्परतेची चाचणी घेण्याच्या उद्देशाने शाहीन -1 क्षेपणास्त्र प्रक्षेपित करण्यात आले.  हे पाकिस्तानच्या विश्वासार्ह किमान कमीपणाची खात्री देखील करते.

शाहीन- I:

1. शाहीन -1 क्षेपणास्त्र सर्व प्रकारच्या वारहेड्स वितरित करण्यास सक्षम आहे.

2. हे भू-आधारित सुपरसोनिक क्षेपणास्त्र आहे.

3. पृष्ठभाग ते पृष्ठभाग मार्गदर्शित बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र 650 किमी पर्यंत आहे.

4. हे क्षेपणास्त्र पाकिस्तान आणि नेस्कॉमच्या नॅशनल डिफेन्स कॉम्प्लेक्स (एनडीसी) च्या संयुक्त उपक्रमातून डिझाइन आणि विकसित केले गेले होते.

हरियाणा परदेशी सहकार्याचे नवीन विभाग तयार करेल :

मुख्यमंत्री मनोहर लाल खट्टर यांच्या अध्यक्षतेखाली हरियाणा मंत्रिमंडळ परदेशी सहकार्याचे समर्पित नवीन विभाग तयार करणार आहे. गुंतवणूकीला चालना देण्यासाठी राज्य सरकारने घेतलेल्या विविध उपक्रमांवर लक्ष केंद्रित करणे आणि त्यावरील लक्ष केंद्रित करणे, राज्याकडून भारतीय वंशाच्या व्यक्ती (अनिवासी भारतीय) आणि अनिवासी भारतीयांचे कल्याण (पीआयओ) यांचे लक्ष केंद्रित करणे हे आहे.

नवीन विभागाच्या तरतुदी :

1. विभाग परदेशी देशांच्या प्रांतांसह आंतरराष्ट्रीय सहकार्य वाढविण्यासाठी कार्य करेल आणि बहिणी प्रांतांतर्गत असलेल्या शहरांशी आणि परराष्ट्र व्यवहार मंत्रालयाच्या जुळ्या शहरे कार्यक्रमांमध्ये काम करेल.

2. यातून गुंतवणूक, राज्यात रोजगार, शिक्षण आणि राज्यातील कौशल्य विकासास चालना मिळेल. द्विपक्षीय आणि बहुपक्षीय क्षेत्रात भाग घेऊन हरियाणवी संस्कृती आणि हरियाणवी डायस्पोराच्या कल्याणासाठीही हे प्रोत्साहन देईल.

3. परराष्ट्र व्यवहार मंत्रालयाशी सल्लामसलत करून व्यापार आणि गुंतवणूकीच्या क्षेत्रामध्ये परदेशी देशांमधील राज्याच्या स्वारस्यास प्रोत्साहित करण्यासाठी द्विपक्षीय कार्यरत गटांमध्ये सहभाग घेण्याचे कार्य करेल.

4. गुंतवणूक, रोजगार, शिक्षण, कौशल्य विकास आणि संस्कृती आणि एनआरआय / पीआयओ यासंबंधी हरियाणाशी संबंधित परराष्ट्र व्यवहार, परराष्ट्र व्यवहार मंत्रालय, परराष्ट्र व्यवहार आणि नवी दिल्ली येथे परराष्ट्र मोहिमांशी संपर्क साधावा.

इतर मान्यता :

मंत्र्यांना घरभाडे भत्ता:

हरियाणा सरकारने 18 नोव्हेंबर 2019 रोजी मंत्रिमंडळाच्या पहिल्या बैठकीत घरभाडे भत्ता दुप्पट करण्याचा निर्णय घेतला.
हरियाणा मंत्री भत्ते नियम 1972 च्या नियमात दुरुस्ती करून वीज व पाणी शुल्कासाठी मंत्रिमंडळ भाड्याचे भत्ता (एचआरए), 50,000 रुपयांवरून 80,000 रुपये आणि 20,000 रुपयांपर्यंत सुधारित करण्याचा निर्णय मंत्रिमंडळाने घेतला आहे. आता हरियाणा मंत्री भत्ते (दुरुस्ती) नियम, 2019 च्या अंतर्गत राज्यातील मंत्र्यांना दरमहा 1 लाख रुपयांचा एचआरए मिळणार आहे.

हरियाणा पंचायती राज कायदा :

हरियाणा राज्य मंत्रिमंडळाने हरियाणा पंचायती राज कायद्यातील संबंधित कलमांतर्गत सुधारणा आणण्याचा तात्विक निर्णय घेतला. ग्रामपंचायतीच्या स्थानिक क्षेत्रात दारू विक्रीवर बंदी घालण्याचे अधिकार ग्रामसभेला देण्यास परवानगी देईल.

या दुरुस्तीअंतर्गत हरियाणाच्या गावात दारु विक्रेत्यांना पंचायतीच्या मंजुरीशिवाय पुढील आर्थिक वर्षापासून परवानगी दिली जाणार नाही.

इसरो अमेरिकेतून कार्टोसॅट 3, 13 नॅनो उपग्रह प्रक्षेपित करणार आहे :

इंडियन स्पेस रिसर्च ऑर्गनायझेशन (इस्रो) ही भारतीय अंतराळ संस्था 25 नोव्हेंबर रोजी आपला कार्टोग्राफी उपग्रह कार्टोसॅट -3 आणि 13 व्यावसायिक नॅनो उपग्रह प्रक्षेपण करणार आहे.

इस्रोचे रॉकेट पोलर सॅटेलाइट लाँच व्हेईकल-एक्सएल व्हेरिएंट (पीएसएलव्ही-सी 47) 25 नोव्हेंबरला अमेरिकेतून कार्टोसॅट -3 आणि 13 व्यावसायिक नॅनोसाइटलाइटच्या कक्षेत जाईल.

पीएसएलव्ही-सी 47 हे एक्सएल कॉन्फिगरेशनमधील पीएसएलव्हीचे 21 वे उड्डाण आहे. हा उपग्रह 97.5 अंशांच्या झुकावर 509 किमीच्या कक्षात ठेवला जाईल.

13 नॅनो उपग्रह : अमेरिकेतील 13 नॅनो उपग्रह ही न्यू स्पेस इंडिया लिमिटेडबरोबरच्या व्यावसायिक व्यवस्थेचा एक भाग आहे. एनएसआयएल ही एक नवीन कंपनी असून ती नुकतीच अंतराळ विभागाच्या अंतर्गत स्थापन करण्यात आली आहे.

कार्टोसॅट -3 : कार्टोसॅट -3 उपग्रह हा तिसरा-पिढीचा चपळ, प्रगत उपग्रह आहे ज्यामध्ये उच्च-रिझोल्यूशन प्रतिमा क्षमता आहे.  हा पृथ्वी निरीक्षण किंवा रिमोट सेन्सिंग उपग्रह आहे. हे जगातील सर्वात उच्च-रिझोल्यूशन असलेल्या प्रतिमा आणि इस्त्रोच्या छाता अंतर्गत कोणत्याही उपग्रहांपेक्षा निश्चितच प्रतिमा तयार करू शकते.

कार्टोसॅट -3 मध्ये कार्टोसॅट -2 मालिकेच्या उपग्रहांच्या तुलनेत 0.25 मी (25 सेमी) पर्यंत रिझोल्यूशनसह एक प्रगत आणि उत्कृष्ट स्थानिक अवकाश आहे. हे विकसित केले गेले आहे, कारण हे उच्च-रिझोल्यूशन चित्रे तयार करायचे आहे जे सामरिक अनुप्रयोगांसाठी वापरले जाईल.

हे प्रगत रिमोट सेन्सिंग टूल्सने सज्ज आहे जे संरक्षण करण्यास उपयुक्त ठरेल. कार्टोसॅट-3 अशा प्रकारे डिझाइन केले गेले आहे की तो इस्रोने बनवलेले आतापर्यंतचे सर्वात प्रगत इमेजिंग उपग्रह असेल. त्याच्या निरीक्षण मिशनमध्ये, उपग्रहात एकाधिक भिन्न वर्णक्रमीय वैशिष्ट्यांमध्ये सामर्थ्यशाली क्षमता आहे.

19 नोव्हेंबर रोजी जागतिक शौचालय दिन साजरा केला जातो :

दरवर्षी 19 नोव्हेंबरला जागतिक शौचालय दिन साजरा केला जातो. या दिवसाचे उद्दीष्ट जागतिक स्वच्छता संकटावर उपाय म्हणून कृती करण्यासाठी प्रेरित करणे आहे. मानवी कचर्‍यामुळे किलर रोग पसरतात म्हणून शौचालयांचे प्राण वाचू शकतात. या दिवसाचे उद्दीष्ट टिकाऊ विकास लक्ष्य 6 (एसडीजी -6) साध्य करण्यासाठी आहे, जे 2030 पर्यंत सर्वांना स्वच्छतेचे वचन देते.

थीम: संयुक्त राष्ट्र संघटनेने (यूएन) जाहीर केलेल्या जागतिक शौचालय दिन 2019 ची थीम मागे सोडत नाही कोणी मागे आहे. थीमचे उद्दीष्ट जागतिक स्वच्छता संकटावर मात करण्याचे आहे.

यूएन अहवाल: संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या अहवालानुसार जगभरातील 637 दशलक्ष लोक अद्याप उघड्यावर शौच करतात.  असुरक्षित पिण्याचे पाणी, स्वच्छता आणि हाताने स्वच्छता यासारख्या आजारांमुळे दरवर्षी पाच वर्षांखालील कमीतकमी 2,97,000 मुलांचा मृत्यू झाल्याचा अंदाज आहे.

अहवालात असे म्हटले आहे की, स्वच्छतेच्या अभावामुळे दरवर्षी 4,32,000 अतिसाराचा मृत्यू होतो.  हे आतड्यांमधील वर्म्स, ट्रेकोमा आणि स्किस्टोसोमियासिस यासह अनेक रोगांचे कारण आहे.

जागतिक आरोग्य संघटनेच्या (डब्ल्यूएचओ) अहवालात असे म्हटले गेले आहे की जगातील किमान 2 अब्ज लोक पिण्याच्या पाण्याचा स्त्रोत मल आणि दूषित पाण्याचा वापर करतात.

इतिहास: जागतिक शौचालय दिन वर्ल्ड टॉयलेट ऑर्गनायझेशन (डब्ल्यूटीओ) च्या स्थापना दिनानिमित्त 19 नोव्हेंबर 2001 रोजी साजरा करण्यात आला. त्याच दिवशी डब्ल्यूटीओने सिंगापूरमध्ये उद्घाटन जागतिक टॉयलेट समिट आयोजित केले.
सर्वांसाठी स्वच्छता या नावाचा सिंगापूरचा पहिला संयुक्त ठराव संयुक्त राष्ट्र महासभेच्या 67 व्या अधिवेशनात 122 देशांनी सहमतीने सहमती दर्शविला आणि त्यास मान्यता देण्यात आली. हा ठराव स्वीकारल्यानंतर संयुक्त राष्ट्र संघाने 19 नोव्हेंबरला जागतिक शौचालय दिन म्हणून नियुक्त केले.

आंतरराष्ट्रीय पुरुष दिन 19 नोव्हेंबर रोजी साजरा केला जातो :

आंतरराष्ट्रीय पुरुष दिन दरवर्षी 19 नोव्हेंबरला पाळला जातो. पुरुष आणि मुलांच्या आरोग्यावर लक्ष केंद्रित करणे, लैंगिक संबंध सुधारणे आणि लैंगिक समानतेला चालना देणे या दिवसाचे उद्दीष्ट आहे.

दिवस सकारात्मक बदल घडवून आणणार्‍या पुरुषांना हायलाइट करतो.  दिवस जागतिक पातळीवर पुरुषांना भेडसावणारया समस्यांविषयी जागरूकता वाढवते.

इतिहास : पुरुषांना भेडसावणारया मुद्द्यांविषयी जनजागृती करण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय पुरुष दिन साजरा करण्याची घोषणा सर्वप्रथम थॉमस ओस्टर यांनी फेब्रुवारी 1992 मध्ये केली. हा दिवस डॉ. जेरोम तेलसिंग यांच्या वडिलांच्या वाढदिवशी चालु झाला. ते त्रिनिदाद आणि टोबॅगोचा डॉक्टर होते. त्यांनी 1999 मध्ये आंतरराष्ट्रीय पुरुष दिन पुन्हा सुरू केला.

2019 च्या दुबई एअर शोमध्ये सर्व इलेक्ट्रिक रेसिंग विमानांचे अनावरण करण्यात आले :

एअर इलेक्ट्रिक रेसिंग विमानाचे अनावरण एअर रेस ई या एरबस-समर्थित युरोपियन विमान निर्मात्याने चालू दुबई एअर शोमध्ये केले. या विमानाला व्हाईट लाइटनिंग असे म्हणतात.  हे जगातील पहिले इलेक्ट्रिक रेसिंग विमान होते. हे विमान यूके स्थित कंडोर एव्हिएशनद्वारे तयार केले जाणार आहे.

लक्ष्य : विमानाने आपल्या हिरव्या एरोस्पेस तंत्रज्ञानास चालना देण्याचे उद्दीष्ट ठेवले आहे. जीवाश्म-इंधन गहन हवाई प्रवासाच्या पर्यावरणावरील परिणामाविषयी वाढत्या चिंतेच्या दरम्यान हा शोध लागला आहे.
वाईट लाईटनिंग :

1. विमानात इलेक्ट्रिक मोटर वापरली जाते जी ती जमिनीपासून अवघ्या 10 मीटर उंच, 5 किमीच्या सर्किटवर ताशी सुमारे 482 किमी वेगाने उड्डाण करते.

2. विमानाच्या फ्यूजलेज अंतर्गत लिथियम बॅटरी बसविल्या जातात. हे पाच मिनिटांच्या उच्च-तीव्रतेच्या रेसिंगसाठी आणि सुमारे 10 मिनिटांच्या रिझर्व कमी उर्जावर उडणारी शक्ती प्रदान केले.

3. हे नावीन्यपूर्णतेसाठी एक टेस्टबेड प्रदान करेल आणि व्यावसायिक विद्युत प्रवासाकडे जाण्यासाठी वेग वाढवेल अशी अपेक्षा आहे.

2019 दुबई एयरशो :

2019 दुबई एरशो 17-21 नोव्हेंबर 2019 रोजी दुबई वर्ल्ड सेंट्रल, दुबई, संयुक्त अरब अमिराती येथे आयोजित करण्यात आला आहे. शो एरोस्पेस उद्योगासाठी जगातील सर्वात मोठ्या सभा ठिकाणी प्रवेश देतो. एक्सप्लोर करण्यासाठी 1300 हून अधिक पुरवठादारांकडून एअरशोने विमानांचे प्रदर्शन केले.

दररोज चालू घडामोडी वाचण्यासाठी MahaNews संकेतस्थळाला भेट देत राहा.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here